၆ ႀကိမ္ေျမာက္ေတြ႕ဆံုပြဲ // ေရႊဒါးေမာင္ေလးရည္ //

ျမန္မာအစိမ္းေရာင္ကြန္ရက္ ၆ ႀကိမ္ေျမာက္ ေတြ႕ဆံုပြဲကုိ ကရင္ျပည္နယ္ ဘားအံၿမဳိ႕ရွိ ဇြဲကပင္ခန္းမ၌ ဒီဇင္ဘာလ ၁၄၊ ၁၅ ရက္မ်ား၌ ႏွစ္ရက္ၾကာ က်င္းပခဲ့ေပသည္။ ျမန္မာ အစိမ္းေရာင္ ကြန္ရက္၏ ပထမအႀကိမ္ ေတြ႕ဆံုပြဲကုိ ကေလာၿမဳိ႕၌ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ကပင္ စတင္ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ မွာေတာ့ ပုပၸါးေတာင္၌ က်င္းပခဲ့ပါသည္။ တတိယအႀကိမ္မွာေတာ့ ဘားအံၿမဳိ႕၌ ပံုေဖာ္ႏုိင္ခဲ့ၿပီး စတုတၳပြဲကုိေတာ့ ကေလာၿမဳိ႕တြင္ စုေ၀း ခဲ့ၾကေပသည္။ ပဥၥမအႀကိမ္ ေတြ႕ဆံုပြဲအျဖစ္ ျမစ္ဆံုေဒသႏွင့္ ျမစ္ႀကီးနား ၿမဳိ႕ ေတာ္မ်ားတြင္ ဆင္ယင္ျဖစ္ခဲ့ေပသည္။ သည္ပြဲကုိ က်င္းပစဥ္ကေတာ့ ေဒသခံအေပါင္းတုိ႔ႏွင့္အတူ တစ္ႏုိင္ငံလံုးမွ တုိင္းရင္းသား ညီေနာင္ အေပါင္းတုိ႔၏ ႏွလံုးသားမ်ားအတြင္း ဆူးတစ္ေခ်ာင္းသဖြယ္ နစ္၀င္ထုိးစုိက္ လ်က္ရွိသည့္ ျမစ္ဆံုေဒသႏွင့္အတူ ေမခ၊ မလိခ ျမစ္ကမ္းပါးမ်ားထက္ဆီ က ေရကာတာမ်ားကိစၥအေပၚ အာ႐ံုစူးစုိက္ ျဖစ္ခဲ့ၾကေပသည္။ ေဒသခံ အေပါင္းတုိ႔၏ ရင္ဖြင့္သံမ်ား၊ ခံစားခ်က္မ်ားအေပၚ မွ်ေ၀နားလည္ေပးႏုိင္ ခဲ့ၾကသည္။ စာနာ နားလည္မႈတုိ႔ျဖင့္ ကုိယ္ခ်င္းစာတရားမ်ားျဖင့္ သေဘာထားထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ားျပဳ၍ စု၍ ထုိစဥ္က သမၼတဦးသိန္းစိန္ထံသုိ႔ လည္းေကာင္း၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ သက္ဆုိင္ရာ ၀န္ႀကီးဌာနသုိ႔ လည္းေကာင္း ပုိ႔ေဆာင္ႏုိင္ခဲ့ေပသည္။
 
ယခုႏွစ္ ေတြ႕ဆံုပြဲမွာေတာ့ စြမ္းအင္အကူးအေျပာင္း Global Energy Transition and Myanmar ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ႏွစ္ရက္ၾကာ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကေပ သည္။ ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံ ဖြံ႕ၿဖဳိးတုိးတက္ဖုိ႔အတြက္ စြမ္းအင္က႑ အေရးပါသည္မွာ အမွန္တရားတစ္ရပ္ ျဖစ္ပါသည္။ သုိ႔ေသာ္လည္း ထုိစြမ္းအင္ရရွိေရး ႀကဳိးပမ္းရာ၌ ေက်ာက္မီးေသြး ေလာင္စာျဖင့္ ႀကဳိးပမ္းေျဖရွင္းဖုိ႔ ေရြးခ်ယ္ရာမွာေတာ့ အသံဗလံမ်ားျဖင့္ တျခားေသာ နည္းနာမ်ားျဖင့္၊ တစ္နည္းအားျဖင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္အေပၚ သက္ရွိလူသားမ်ားႏွင့္ တစ္စံုတစ္ရာ ထိခုိက္မႈနည္းပါးေစမည့္ နည္းနာ မ်ားျဖင့္ ေျဖရွင္းၾကဖုိ႔ အႀကံျပဳသံမ်ားျဖင့္လည္း နား၀ယ္လွ်ံမွ် ၾကားနာ ခဲ့ရေပသည္။
 
ဦးဆံုးအေနျဖင့္ ပတ္၀န္းက်င္ဆုိင္ရာ ေဆာင္းပါးမ်ား ေရးသားျခင္းျဖင့္ ေနရာရလာခဲ့သည့္ ေဆာင္းပါးရွင္ မင္းခ်စ္ႏုိင္ကေတာ့ `ဘားအံမွာ လုပ္ရတဲ့ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ လွ်ပ္စစ္ရဖုိ႔ကုိ ေက်ာက္မီးေသြးနဲ႔ မဟုတ္ဘူး၊ အျခားနည္းလမ္းေတြနဲ႔လည္း လုပ္လုိ႔ရတယ္။ တုိင္းျပည္ တုိးတက္ဖုိ႔ကုိ အျခားနည္းလမ္းေတြနဲ႔လည္း လုပ္လုိ႔ရတယ္ဆုိတာ ကရင္ျပည္နယ္အစုိးရ သိေစခ်င္တယ္´ ဟု ဖြင့္ဟခဲ့ပါသည္။
 
၆ ႀကိမ္ေျမာက္ အစိမ္းေရာင္ ေတြ႕ဆံုပြဲသုိ႔ တက္ေရာက္လာခဲ့သည့္ ကရင္ျပည္နယ္ ဗမာတုိင္းရင္းသား အမ်ဳိးသားေရးရာ ၀န္ႀကီးမွ စြမ္းအင္ထုတ္ယူမႈ ကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး အစုိးရႏွင့္ ကုမၸဏီအေနျဖင့္ စီမံကိန္းေဒသခံ ျပည္သူမ်ား၏ ဌာေန တုိင္းရင္းသား အခြင့္အေရးမ်ားကုိ ေလးစားလုိက္နာရန္၊ အစုိးရအေနျဖင့္ စီမံကိန္းႏွင့္ သက္ဆုိင္ေသာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈဆုိင္ရာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကုိ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ ရွိစြာ က႑အစံုတြင္ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိရန္ႏွင့္ အမ်ားျပည္သူတုိ႔၏ ပူးေပါင္းပါ၀င္ေဆြးေႏြး အႀကံျပဳခ်က္မ်ားကုိ အေလးအနက္ ထည့္သြင္း ေဆာင္ရြက္ရန္ ျပည္နယ္အစုိးရအေနျဖင့္ ဥပေဒမ်ားကုိ ေလးစားလုိက္နာ ရမည့္အျပင္ ျပည္သူမ်ားအား ဥပေဒျဖင့္ အကာအကြယ္ေပးရမည့္အျပင္ ဥပေဒကုိအသံုးျပဳ၍ ျပည္သူမ်ားအား ဖိအားေပး ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ႏွင့္ စီမံကိန္း အေကာင္အထည္ေဖာ္မည့္ ကုမၸဏီအေနျဖင့္ ကရင္ျပည္နယ္အတြင္း ကာဗြန္ဒုိင္ေအာက္ဆုိဒ္ ထုတ္လုပ္သည့္ စက္႐ံုမ်ားအစား အစိမ္းေရာင္ စြမ္းအင္ထုတ္လုပ္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ားျဖင့္ အျခားႏုိင္ငံမ်ားကဲ့သုိ႔ တန္းတူ လုပ္ေဆာင္ေပးရန္´ စသျဖင့္ သူ၏ သေဘာထားမ်ားကုိ ထုတ္ေဖာ္ခဲ့ေပသည္။
 
ကရင္ျပည္နယ္ ဗမာတုိင္းရင္းသား အမ်ဳိးသားေရးရာ၀န္ႀကီး၏ ႏႈတ္ဟဖြင့္ဆုိခ်က္မ်ားက ေနာက္က်သြားခဲ့ပါၿပီဟုသာ မွတ္ခ်က္ျပဳရမည့္ အေနအထားမ်ားပါေပ။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုခြင့္ရခဲ့သည့္ စီမံကိန္း နယ္ေျမ သံုးအိမ္ေက်းရြာသားတုိ႔၏ စကားသံမ်ားကုိ နားဆင္ရခ်ိန္မွာေတာ့ `ေျမထု၊ ေလထု စမ္းသပ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ရာတြင္ ေပ ၁၀၀ နက္ေသာ တြင္း ၁၇ တြင္းခန္႔ စမ္းသပ္မႈျပဳလုပ္ျခင္းအား ေျမယာပုိင္ဆုိင္သူမ်ားသုိ႔ အသိေပးမႈမရွိျခင္း၊ တြင္းမ်ားတူးၿပီးေနာက္ ၄င္းတြင္းထဲမွ ေရမ်ားအား ေသာက္မိသည့္ တိရစၱာန္မ်ား သားေလွ်ာခဲ့ရေၾကာင္းႏွင့္ ယင္းစီမံကိန္း အတြက္ ကရင္ျပည္နယ္အစုိးရႏွင့္ TTCL ကုမၸဏီတုိ႔ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ထဲတြင္ ေက်ာက္မီးေသြး ေလာင္စာသံုး လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားေပးစက္႐ံု တည္ ေဆာက္ရန္ ျဖစ္ႏုိင္ေျခ ဆန္းစစ္မႈ MOU ထုိးခဲ့ေပသည္။ E/A ေလ့လာ ဆန္းစစ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနေသာ္လည္း ျပည္သူမ်ားသုိ႔ အသိေပးမႈမဲ့စြာ လုပ္ေဆာင္ေနသည့္ အတြက္ ေနာက္ဆက္တြဲ ဆုိးက်ဳိးရလဒ္မ်ားကုိ စုိးရိမ္ေနၾကရေၾကာင္း ၊ ထံုးေတာင္ေက်းရြာသား ဦးေစာေအာင္သန္းေထြး ၏ စကားသံမ်ားကုိလည္း နားႏွင့္ဆက္ဆက္ ေသာတဆင္ခဲ့ရေပသည္။
 
ယေန႔ကာလ၌ ေက်ာက္မီးေသြးသံုး ဓာတ္အားေပးစက္႐ံုမ်ား၏ ဆုိးက်ဳိးမ်ားကုိ တြက္ဆၾကကာ ကမၻာႏွင့္အ၀န္းက ေက်ာက္မီးေသြးသံုး လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားေပး စက္႐ံုမ်ားကုိ ေလွ်ာ့ခ်ဖ်က္သိမ္း ေနၾကသည့္ အခ်ိန္အခါ ျဖစ္ေနေပၿပီ။ သည္လုိ ကာလမ်ဳိးတြင္မွ ျမန္မာႏုိင္ငံအစုိးရက ေက်ာက္မီးေသြးေလာင္စာသံုး ဓာတ္အားေပးစက္႐ံုမ်ား တည္ေဆာက္ေရး အေပၚ တြန္းအားေပးေနပံုမ်ားက အံ့အားသင့္ဖြယ္ကိစၥတစ္ရပ္ ျဖစ္ေနေပသည္။ ၿပီးေတာ့လည္း သံုးစြဲမႈ လံုေလာက္ေအာင္ ထြက္ရွိမည့္ ေက်ာက္မီးေသြးလည္း ႏုိင္ငံအတြင္း၌ ရွိမေနခဲ့ေပ။ ပညာရွင္အသီးသီးတုိ႔ ကလည္း ေက်ာက္မီးေသြးသံုး ဓာတ္အားေပးစက္႐ံုမ်ား တည္ေဆာက္အသံုးျပဳျခင္းထက္ အက်ဳိးရလဒ္မ်ား အခ်ိန္ကာလအတြင္း ခံစားရရွိႏုိင္မည့္ ေနစြမ္းအင္သံုး စက္႐ံုမ်ား၊ ေလအားသံုးစက္႐ံုမ်ား၊ ပင္လယ္ဒီေရအားစက္႐ံုမ်ား တည္ေဆာက္၍ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားေပး စက္႐ံုမ်ားျဖင့္ အစားထုိးအသံုးျပဳလုပ္သင့္ေၾကာင္း အႀကံျပဳခ်က္တုိ႔ကုိလည္း ေတြ႕ရွိေနၾကေပသည္။
 
ပညာရွင္တစ္ဦးက ေထာက္ျပေျပာဆုိရာမွာေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက အားတစ္မ်ဳိးတည္းရွိတာ မဟုတ္ဘူးဗ်။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ကရင္ျပည္နယ္ အပါအ၀င္ သဘာ၀အရင္းအျမစ္ေတြ အမ်ားႀကီးရွိတဲ့အတြက္ ေနမရွိတဲ့အခ်ိန္မွာ ေရအားနဲ႔ ထုတ္လုိ႔ရတယ္။ ေရမရွိတဲ့အခ်ိန္မွာ ေလအားနဲ႔ ထုတ္လုိ႔ရတယ္။ ဇီ၀ေလာင္စာနဲ႔လည္း ထုတ္လုိ႔ရတယ္။ ဇီ၀အပူနဲ႔လည္း ထုတ္လုိ႔ရတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာရွိၿပီးသား အရင္းအျမစ္ေတြ အားလံုးေပါင္းၿပီးေတာ့ နည္းပညာမ်ဳိးစံုသံုးၿပီးေတာ့ လုပ္တာ ပုိအဆင္ေျပပါတယ္။ ကရင္ျပည္နယ္မွာ ဆုိလာနဲ႔ထုတ္မယ္၊ ရွမ္းျပည္နယ္မွာ အေသးစား ေရအားနဲ႔ထုတ္မယ္။ တနသၤာရီတုိင္းမွာ ေလာေလာဆယ္ ဂက္စ္နဲ႔ ထုတ္ေနၾကတယ္။ အားလံုးေပါင္းၿပီး ထုတ္မယ္ဆုိရင္ ရာသီအလုိက္ နည္းပညာအလုိက္ တစ္နာရီခ်င္းအလုိက္ လွ်ပ္စစ္ထုတ္မယ္ဆုိရင္ မျပတ္ဘူး။ ေနာက္ ၃၃ ႏွစ္အထိ လွ်ပ္စစ္မျပတ္ေစရဘူးဆုိတာ ဆန္းစစ္ေတြ႕ရွိၿပီးပါၿပီ´ လုိ႔ WWF မွ ဦးရႊန္းစုိဦးက ေဆြးေႏြးခဲ့ပါသည္။
 
ေက်ာက္မီးေသြးကုိ အဆင့္လုိက္ ဖ်က္သိမ္းဖုိ႔ ကၽြန္မတုိ႔ ႀကဳိးစားေနပါတယ္။ ဖြံ႕ၿဖဳိးတဲ့ႏုိင္ငံေတြက ၂၀၃၀ အၿပီး ျပည့္ၿမဲစြမ္းအင္အစားထုိး ရမယ္။ ေဒၚေလးတုိ႔လုိ မဖြံ႕ၿဖဳိးေသးတဲ့ ႏုိင္ငံေတြက ၂၀၅၀ မတုိင္ခင္ ဒါေတြကုိ အၿပီးလုပ္ထားမယ္။ ႀကဳိတင္စဥ္းစားၿပီးေတာ့မွ ေက်ာက္မီးေသြးစြမ္းအင္ကုိ အတုိင္းအတာအရပဲ စဥ္းစားလုိ႔ရမယ္။ ေရရွည္ သူမ်ားေတြအားလံုး ဆုတ္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ေဒၚေလးတုိ႔က ေက်ာက္မီးေသြးစြမ္းအင္ တက္တဲ့ကိစၥဟာ အင္မတန္ အႏၱရာယ္ႀကီးပါတယ္။ ေက်ာက္မီးေသြးအတြက္ သီးသန္႔ဥပေဒက မရွိဘူး။ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြမွာ သံုးေနတဲ့ သန္႔စင္တဲ့ ေက်ာက္မီးေသြးပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ အကုန္လံုး ေက်ာက္မီးေသြးအတြက္ သီးသန္႔ ဥပေဒေတြ၊ နည္းဥပေဒေတြ ျပ႒ာန္းထားတယ္။ အရင္ဆံုး အဲဒီစြမ္းအင္မသံုးခင္ ဒါေတြကုိ အရင္လုပ္ဖုိ႔ လႊတ္ေတာ္မွာ ေတာင္းဆုိၾကဖုိ႔ လုိတယ္။ ေက်ာက္မီးေသြးကုိ ေဒၚေလးတုိ႔ကေတာ့ သေဘာမတူဘူး။ အဲဒါမ်ဳိးေတြမွ မျဖစ္မေန ေပၚလစီလုပ္ေနတဲ့ သူေတြက စီးပြားေရး လုိအပ္တယ္ဆုိလုိ႔ရွိရင္ WWF က တင္ျပသလုိ ျပန္ျပည့္ၿမဲ စြမ္းအင္ဟာ အေသးစားအေနနဲ႔ဆုိရင္ ၆ လအတြင္း၊ ၆ ႏွစ္အတြင္း လုပ္ႏုိင္မယ္၊ ကမၻာနဲ႔ ေျပာင္းေနခ်ိန္မွာ ေရစီးေၾကာင္းနဲ႔ စီးေမွ်ာဖုိ႔ တုိက္တြန္းခ်င္တယ္´ ဟု အစိမ္းေရာင္ကြန္ရက္မွ ေဒၚေဒ၀ီသန္႔စင္က ဆုိပါသည္။
 
ျမန္မာ အစိမ္းေရာင္ကြန္ရက္၏ ၆ ႀကိမ္ေျမာက္ ေတြ႕ဆံုပြဲကုိ ကရင္ျပည္နယ္၊ ဘားအံၿမဳိ႕၌ က်င္းပခဲ့ၿပီး သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ကာကြယ္ထိန္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္ေရး အတြက္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆုိင္ရာ နယ္ပယ္အသီးသီးမွ ပညာရွင္မ်ား၊ စာေပ အႏုပညာနယ္ပယ္မွ ပုဂိၢဳလ္မ်ား၊ တုိင္းႏွင့္ျပည္နယ္အသီးသီးမွ ေဒသခံ အစိမ္းေရာင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ဆုိင္ရာ သတင္း၊ မီဒီယာမ်ားႏွင့္ တုိင္းေဒသႀကီး အစုိးရအဖြဲ႕၀င္မ်ား အပါအ၀င္ အင္အားမ်ားစြာျဖင့္ ေအာင္ျမင္စြာ က်င္းပၿပီးစီးခဲ့ေပသည္။
 
ၿပီးေျမာက္ျခင္း အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ သေဘာထား ေၾကညာခ်က္တစ္ေစာင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္အား ထိခုိက္မႈမရွိေစေရး၊ ေဒသခံတုိ႔၏ သေဘာထားအေပၚ အေလးအနက္ျပဳေရး၊ သေဘာတူညီမႈ ရယူေရးတုိ႔ ပါ၀င္ခဲ့ေပသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ သဘာ၀သယံဇာတ မ်ဳိးစံု ထြက္ရွိရာျဖစ္သည့္ျပင္ ဖြံ႕ၿဖဳိးတုိးတက္မႈ ေရရွည္ေရးအတြက္ အစုိးရမွ ပြင့္လင္းျမင္သာၿပီး တရားမွ်တေသာ ႏုိင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးတုိ႔ကုိ ေဆာင္ရြက္သင့္ေၾကာင္း မ်ားလည္း ထည့္သြင္းေဖာ္ျပထားေပသည္။ အဓိကအေနျဖင့္ ျပည္သူတစ္ရပ္လံုးက ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ထားခဲ့သည့္ အစုိးရတစ္ရပ္အေနျဖင့္ ျပည္သူအေပါင္းတုိ႔၏ ရင္တြင္းဆႏၵမ်ားအေပၚ လုိက္ေလ်ာေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းျဖင့္ ျပည္သူတုိ႔၏ သေဘာထားမ်ားကုိ အေလးထားလိမ့္မည္ကုိ ယံုၾကည္ပါေၾကာင္းမ်ားကုိလည္း ထည့္သြင္း ထုတ္ျပန္ထားခဲ့ေပသည္။
 
ေရႊဒါးေမာင္ေလးရည္
The Ladies News
 

 

Vote: 
No votes yet
Reader Choice: 

Add new comment

Plain text

  • No HTML tags allowed.
  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • Lines and paragraphs break automatically.